گفتگو•۱۰ آبان ۱۴۰۵ ساعت ۱۸:۴۸
5 دقیقه مطالعه
7

ریحانه حاتمی: سینمای مقاومت باید صدای روایت‌های کمتر شنیده‌شده فلسطین باشد

کارگردان فیلم کوتاه «برداشت ناخوانده»، با اشاره به ظرفیت گسترده موضوع فلسطین برای روایت در سینما، معتقد است فیلمسازان جوان باید با عبور از ایده‌های تکراری و کلیشه‌ای، به سراغ زاویه‌های کمتر دیده‌شده این مسئله بروند و روایت‌های تازه‌ای از رنج و مقاومت مردم فلسطین به تصویر بکشند.

#جشنواره فیلم مقاومت#هنر مقاومت#گفتمان مقاومت#سینما#بنیاد فرهنگی روایت فتح#جشنواره بین‌المللی فیلم مقاومت#خلیج فارس#سلسله کارگاه‌های آموزشی#آرشیو
ریحانه حاتمی: سینمای مقاومت باید صدای روایت‌های کمتر شنیده‌شده فلسطین باشد
به گزارش ستاد خبری نوزدهمین جشنواره بین المللی فیلم مقاومت، ریحانه حاتمی، فیلمساز جوان حاضر در نوزدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم مقاومت، با فیلم کوتاه داستانی «برداشت ناخوانده» در این رویداد حضور دارد؛ اثری که با نگاهی متفاوت به فرآیند فیلمسازی درباره فلسطین می‌پردازد و روایت گروهی از فیلمسازان ایرانی را دنبال می‌کند که هنگام ساخت فیلم با موضوع فلسطین، در گرفتن بازی موردنظر از بازیگر خردسال خود به مشکل برمی‌خورند. حاتمی که در ۲۱ سالگی پنج اثر در قالب مستند و داستانی ساخته، بخشی از تجربه‌های فیلمسازی خود را به موضوع جنگ و تحولات سال‌های اخیر اختصاص داده است. او معتقد است تجربه زیسته نسل جوان از وقایع جنگ می‌تواند به شکل‌گیری ایده‌های تازه منجر شود؛ به شرط آنکه فیلمساز به روایت‌های پیشین بسنده نکند و برای کشف زاویه‌های کمتر دیده‌شده تلاش کند. از تجربه مستند تا روایت داستانی درباره فلسطین کارگردان «برداشت ناخوانده» درباره شکل‌گیری این اثر توضیح داد: این فیلم یک اثر کوتاه داستانی است که نویسندگی و کارگردانی آن را برعهده داشته‌ام. داستان درباره گروهی از فیلمسازان ایرانی است که قصد دارند فیلمی درباره فلسطین بسازند، اما در جریان تولید با بازیگر کودک خود به چالش می‌خورند و نمی‌توانند بازی موردنظرشان را از او بگیرند. به گفته حاتمی، تلاش گروه برای رسیدن به برداشت مطلوب، آنها را وارد موقعیت‌هایی می‌کند که در نهایت به ثبت همان تصویری منجر می‌شود که در پی آن بوده‌اند. او با اشاره به سابقه فعالیت خود در عرصه فیلمسازی گفت تاکنون پنج اثر ساخته که سه فیلم مستند و دو فیلم داستانی را شامل می‌شود. این فیلمساز جوان بخشی از مسیر کاری خود را متأثر از اتفاقات و تجربه‌هایی دانست که نسل او در سال‌های اخیر از سر گذرانده است. حاتمی با بیان اینکه تجربه جنگ برای نسل جوان تجربه‌ای متفاوت و تأثیرگذار بوده است، افزود: ما بخشی از این اتفاقات را دیده و لمس کرده‌ایم و همین تجربه‌ها خاطرات و موقعیت‌هایی را در ذهنمان شکل داده که می‌توانند به ایده‌های سینمایی تبدیل شوند. من نیز دو اثر دیگر با موضوع جنگ ساخته‌ام که به جنگ ۱۲ روزه و موضوعات مرتبط با آن می‌پردازند. یک ماه پیش‌تولید برای ساخت فیلمی یک‌روزه این کارگردان درباره روند تولید «برداشت ناخوانده» بیان کرد: حدود یک ماه برای پیش‌تولید فیلم زمان گذاشتیم، مرحله فیلمبرداری در یک روز انجام شد و پس‌تولید نیز تقریباً یک هفته طول کشید. حاتمی با اشاره به تصمیم خود برای ارائه فیلم به جشنواره مقاومت گفت: احساس می‌کردم موضوع اثر با فضای این جشنواره ارتباط مستقیمی دارد و می‌تواند در چنین بستری مخاطب خود را پیدا کند. به همین دلیل تصمیم گرفتم فیلم را به جشنواره ارائه کنم. او درباره نخستین تجربه حضورش در این رویداد نیز اظهار کرد: روزی که فیلم نمایش داده شد، اولین روز حضور خودم در جشنواره بود و خوشبختانه بازخوردهای خوبی دریافت کردم. آثار دیگری را هم تماشا کردم و به نظرم فیلم‌های قابل‌توجهی در این دوره حضور دارند. امیدوارم برای همه فیلمسازانی که آثارشان نمایش داده می‌شود، اتفاق‌های خوبی رقم بخورد. سینمای مقاومت به روایت‌های تازه نیاز دارد حاتمی در پاسخ به این پرسش که سینمای مقاومت برای ارتباط با نسل جدید و فاصله گرفتن از کلیشه‌ها به چه رویکردی نیاز دارد، گفت: یکی از نکاتی که هنگام تماشای آثار مرتبط با جنگ توجهم را جلب کرده، شباهت برخی ایده‌ها به یکدیگر است. البته این اتفاق تا حدی طبیعی است؛ زیرا ممکن است یک ایده تقریباً هم‌زمان به ذهن چند نفر برسد، به‌ویژه زمانی که همه تحت تأثیر یک اتفاق مشترک قرار گرفته‌اند. او در عین حال تأکید کرد که این شباهت نباید به تکرار مداوم سوژه‌ها و شیوه‌های روایت منجر شود و افزود: اگر فرصتی برای گفت‌وگو با ایده‌پردازان و نویسندگان داشته باشم، پیشنهاد می‌کنم وقایع را از جنبه‌های متفاوت‌تری ببینند. بسیاری از زوایای جنگ هنوز روایت نشده است. این فیلمساز جوان، تماشای آثار پیشین را یکی از راه‌های رسیدن به نگاه تازه دانست و توضیح داد: بهتر است فیلمساز پیش از ساخت اثر، فیلم‌هایی را که قبلاً درباره موضوع موردنظرش ساخته شده‌اند، ببیند و سپس تلاش کند از زاویه‌ای متفاوت به ماجرا نزدیک شود. شناخت روایت‌های قبلی کمک می‌کند فیلمساز متوجه شود چه بخش‌هایی کمتر مورد توجه قرار گرفته و چه ظرفیت‌هایی همچنان برای روایت وجود دارد. ایده؛ نقطه شروع یک فیلم خوب کارگردان «برداشت ناخوانده» در ادامه درباره نسبت ایده و امکانات فنی در تولید فیلم گفت: به نظرم ایده اولین قدم است. اگر ایده خوبی داشته باشید و روی آن کار کنید، پردازش و گسترش همان ایده می‌تواند بخش زیادی از مسیر تولید را ساده‌تر کند. گاهی یک ایده خوب این امکان را فراهم می‌کند که با بودجه کمتر و عوامل محدودتر نیز به نتیجه مناسبی برسید. حاتمی با تأکید بر اینکه این نگاه به معنای کم‌اهمیت دانستن مسائل فنی نیست، افزود: نقطه شروع یک فیلم خوب، ایده‌ای است که ظرفیت تبدیل شدن به یک اثر کامل را داشته باشد. اگر ایده از ابتدا تکراری باشد، حتی امکانات خوب هم الزاماً نمی‌تواند آن را به اثری متفاوت تبدیل کند. او معتقد است توجه به ایده و نحوه پرداخت آن، به‌ویژه برای فیلمسازان جوان که ممکن است با محدودیت‌های مالی و اجرایی روبه‌رو باشند، اهمیت بیشتری دارد؛ چراکه خلاقیت در طراحی و روایت می‌تواند بخشی از محدودیت‌های تولید را جبران کند.
جشنواره مقاومت؛ فرصتی برای دیده شدن فیلمسازان جوان حاتمی درباره ارزیابی خود از نوزدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم مقاومت گفت: به نظرم جشنواره خوبی است و امیدوارم آثاری که در آن حضور دارند بتوانند مسیر خوبی پیدا کنند. برای یک فیلمساز جوان، دیده شدن اثر اهمیت زیادی دارد و جشنواره می‌تواند این فرصت را فراهم کند که فیلم با مخاطب روبه‌رو شود و بازخورد بگیرد.
او نمایش آثار در چنین رویدادهایی را فرصتی برای آشنایی مخاطبان با فیلم‌هایی دانست که شاید در شرایط عادی امکان اکران گسترده نداشته باشند و در پایان از برگزارکنندگان جشنواره برای فراهم کردن امکان نمایش آثار و حضور مخاطبان قدردانی کرد.
این فیلمساز جوان ابراز امیدواری کرد «برداشت ناخوانده» نیز بتواند به اندازه ظرفیت خود دیده شود و بر مخاطبان تأثیر بگذارد.
نوزدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم مقاومت از هفتم تا چهاردهم آبان‌ماه به دبیری جلال غفاری در پردیس سینمایی ملت در حال برگزاری است.
7 بازدید